Welk filament heb ik nodig voor 3D-printen?

Heb je net een 3D-printer gekocht en ben je op zoek naar filament? Dan kom je al snel termen tegen zoals PLA, PETG, ABS, ASA en TPU. Maar wat betekenen die afkortingen eigenlijk? En belangrijker: welk filament heb jij nodig?

Geen zorgen. In deze gids leggen we de belangrijkste soorten 3D-printerfilament eenvoudig uit, zodat je snel het juiste materiaal voor jouw print kunt kiezen.

Wat is filament?

Filament is het materiaal waarmee een FDM/FFF 3D-printer een object opbouwt. Het wordt geleverd op een rol en bestaat meestal uit een lange draad van kunststof.

De 3D-printer trekt deze draad naar de printkop, waar het materiaal wordt verwarmd en gesmolten. Vervolgens brengt de printer het gesmolten filament laag voor laag aan totdat het volledige 3D-model is opgebouwd.

Je kunt het filament dus zien als de grondstof van je 3D-print.

Filament is verkrijgbaar in verschillende materialen, kleuren en diameters. Voor veel hobby- en desktopprinters is 1,75 mm filament de meest gebruikte diameter.

Maar let op: niet ieder type filament heeft dezelfde eigenschappen.

Welk filament moet ik kiezen?

Voor de meeste beginners is het antwoord eenvoudig:

Begin met PLA.

PLA is gemakkelijk te printen, verkrijgbaar in veel kleuren en geschikt voor ontzettend veel verschillende 3D-prints.

Wil je een onderdeel dat sterker, beter bestand tegen vocht of praktischer voor dagelijks gebruik is? Dan kan PETG een betere keuze zijn.

Voor technische toepassingen kun je vervolgens kijken naar materialen zoals ABS of ASA.

En wil je iets maken dat flexibel moet zijn? Dan kom je uit bij TPU.

PLA – de beste keuze voor beginners

PLA staat voor Polylactic Acid en is een van de populairste filamentsoorten voor 3D-printers.

Het materiaal is relatief eenvoudig te printen en daardoor ideaal wanneer je net begint met 3D-printen.

PLA is bijvoorbeeld geschikt voor:

Decoraties
Figuren en miniaturen
Prototypes
Organizers
Bakjes en houders
Cosplay-onderdelen
Modellen
Allerlei prints voor in huis

Een groot voordeel van PLA is dat het doorgaans weinig last heeft van kromtrekken tijdens het printen.

Kies PLA als je vooral gemakkelijk en betrouwbaar wilt printen.

PETG – sterk en veelzijdig

PETG is een populaire volgende stap na PLA.

Het combineert relatief goede printbaarheid met meer taaiheid en een betere vochtbestendigheid. Daardoor is PETG interessant voor onderdelen die daadwerkelijk gebruikt of belast worden.

Denk bijvoorbeeld aan:

Beugels
Houders
Opbergoplossingen
Functionele onderdelen
Onderdelen voor werkplaats of garage
Bepaalde toepassingen buiten

PETG kan tijdens het printen wat meer last hebben van zogenaamde stringing: dunne draadjes tussen verschillende delen van de print.

Met de juiste printerinstellingen is PETG echter een zeer veelzijdig materiaal.

Kies PETG wanneer je een functioneler en taaier onderdeel wilt maken.

ABS – voor technische toepassingen

ABS is een sterk en relatief hittebestendig materiaal dat al jarenlang wordt gebruikt voor 3D-printen.

Het is interessant voor functionele en technische onderdelen, maar is lastiger te printen dan PLA of PETG.

ABS heeft tijdens het afkoelen namelijk meer kans op krimp en warping. Een gesloten printerbehuizing kan daarom erg nuttig zijn.

Tijdens het printen van ABS komen bovendien dampen en ultrafijne deeltjes vrij. Goede ventilatie en een geschikte printeropstelling zijn daarom belangrijk.

Kies ABS vooral wanneer je weet waarom je de specifieke eigenschappen van ABS nodig hebt.

ASA – interessant voor buitengebruik

ASA lijkt qua eigenschappen op ABS, maar heeft een belangrijk voordeel: het materiaal is beter bestand tegen UV-straling en weersinvloeden.

Daardoor is ASA bijzonder interessant voor onderdelen die buiten gebruikt worden.

Bijvoorbeeld:

Behuizingen
Tuinonderdelen
Montagebeugels
Onderdelen voor buitenprojecten
Technische toepassingen

Net als ABS vraagt ASA meer aandacht tijdens het printen dan PLA. Een gesloten printomgeving is vaak aan te raden.

Kies ASA voor technische onderdelen die regelmatig buiten worden gebruikt.

TPU – voor flexibele prints

TPU is heel anders dan PLA, PETG, ABS en ASA.

Het materiaal is namelijk flexibel.

Afhankelijk van de hardheid van het gekozen TPU-filament kun je onderdelen maken die enigszins buigzaam tot behoorlijk rubberachtig zijn.

TPU wordt bijvoorbeeld gebruikt voor:

Beschermhoezen
Voetjes
Dempers
Flexibele koppelingen
Beschermranden
Grips
Flexibele onderdelen

TPU vraagt wel wat meer van je printer en instellingen. Vooral de manier waarop het filament door de extruder wordt geleid is belangrijk.

Kies TPU wanneer je print flexibel of schokabsorberend moet zijn.

PLA, PETG, ABS, ASA of TPU?

Een eenvoudige vergelijking:

Filament	Printgemak	Sterk punt	Goede keuze voor
PLA	★★★★★	Zeer eenvoudig	Beginners, modellen en algemene prints
PETG	★★★★☆	Taai en veelzijdig	Functionele onderdelen
ABS	★★☆☆☆	Technisch en hittebestendiger	Technische onderdelen
ASA	★★☆☆☆	UV- en weerbestendigheid	Buitenonderdelen
TPU	★★★☆☆	Flexibel	Buigzame en dempende onderdelen

Welke diameter filament heb ik nodig?

Naast het materiaal moet je ook naar de diameter van het filament kijken.

Voor veel moderne desktop 3D-printers wordt 1,75 mm filament gebruikt.

Controleer dit echter altijd bij de specificaties van jouw 3D-printer voordat je filament bestelt. Een verkeerde diameter past niet bij het toevoersysteem van de printer.

Past ieder filament in iedere 3D-printer?

Nee.

Dat een rol filament de juiste diameter heeft, betekent nog niet automatisch dat je printer het materiaal goed kan verwerken.

Let onder andere op:

Maximale nozzletemperatuur
Sommige materialen hebben een hogere printtemperatuur nodig.

Temperatuur van het printbed
Voor bepaalde materialen is een verwarmd printbed belangrijk.

Open of gesloten printer
Materialen zoals ABS en ASA profiteren sterk van een stabiele, warme printomgeving.

Extruder
Bij flexibel TPU speelt de constructie van de extruder een belangrijke rol.

Nozzle
Speciale filamenten met bijvoorbeeld koolstofvezel, glasvezel of andere schurende toevoegingen kunnen een slijtvaste nozzle vereisen.

Controleer daarom altijd zowel de aanbevelingen van de filamentfabrikant als de specificaties van je printer.

Welk filament heb ik nodig? De snelle keuze

Twijfel je nog steeds? Gebruik dan deze eenvoudige vuistregel:

Ik ben net begonnen met 3D-printen → PLA
Ik wil functionele en taaiere onderdelen → PETG
Ik wil technische onderdelen en kan gecontroleerd printen → ABS
Mijn onderdeel wordt buiten gebruikt → ASA
Mijn onderdeel moet flexibel zijn → TPU

Voor de meeste mensen die hun eerste rol filament bestellen, is PLA de beste plek om te beginnen.

Tot slot

Het juiste filament kiezen hoeft niet ingewikkeld te zijn.

Begin met te bedenken wat je wilt maken en welke eigenschappen het onderdeel nodig heeft. Voor een decoratief model heb je heel andere eisen dan voor een montagebeugel buiten of een flexibel beschermkapje.

Als beginner kun je uitstekend starten met PLA en daarna experimenteren met PETG. Zodra je meer ervaring hebt, kun je materialen zoals TPU, ABS en ASA toevoegen aan je mogelijkheden.

Maar daar houdt het zeker niet op. De wereld van 3D-printerfilament is enorm. Naast deze bekende materialen zijn er nog veel meer soorten en varianten, zoals Silk PLA, Glow-in-the-Dark, Wood-Filled, Nylon, Polycarbonaat, Carbon Fiber Reinforced en Glass Fiber Reinforced filament — en zo kunnen we nog wel even doorgaan.

Ieder filament heeft zijn eigen eigenschappen, voordelen én nadelen. Welk filament het beste bij je past, hangt daarom altijd af van wat je wilt printen, welke eigenschappen je nodig hebt en wat jouw 3D-printer aankan.

Zo ontdek je vanzelf welk filament het beste past bij jouw 3D-printer én jouw projecten.

Klaar voor je volgende 3D-print? Bekijk het assortiment filament van SpoolyPrint en kies het materiaal en de kleur die bij jouw project passen.